Grŵp Cynefin yn cyflwyno a dadorchuddio Coron Eisteddfod Genedlaethol Sir Conwy 2019 Friday 14 June 2019

“Braint yw cyflwyno Coron Eisteddfod Genedlaethol Sir Conwy i Bwyllgor Gwaith y Brifwyl mewn seremoni arbennig yn Oriel Ffin y Parc, Llanrwst (13 Mehefin 2019),” meddai Dafydd Lewis, Cadeirydd Bwrdd Rheoli Grŵp Cynefin.


Grŵp Cynefin yn cyflwyno a dadorchuddio Coron Eisteddfod Genedlaethol Sir Conwy 2019

Grŵp Cynefin sy’n noddi Coron yr Eisteddfod eleni, ac fe’i crëwyd a’i dyluniwyd gan y gemydd cyfoes Angela Evans o Gaernarfon. Bu creu Coron yn freuddwyd i Angela erioed, ac eleni, cafodd gyfle i wireddu’i breuddwyd drwy greu Coron gywrain, hardd.

Meddai Shan Lloyd Williams, Prif Weithredwr Grŵp Cynefin:”Mae tair elfen allweddol yn rhan o gynllun y Goron, gyda’r tair haen o amlinellau metel yn creu delwedd gyffrous a modern sy’n gysylltiedig ag egwyddorion sylfaenol cymdeithas dai Grŵp Cynefin. Mae’n hyfryd gweld y goron orffenedig ac rydym yn diolch i Angela am ei gwaith.”

Yn yr haen gyntaf gwelir siapiau o dai arddulliannol, ond maen nhw, wrth gwrs, yn fwy na thai – dyma gartrefi i unigolion a theuluoedd yr ardal.

Meddai Angela Evans: “Mae’n diwylliant yn cael ei gynnal drwy ein cymunedau: yn y cartrefi yma y mae ein pobl, ein hiaith a’n diwylliant yn ffynnu. Dyma sail y Goron, y rhan dalaf a’r cryfaf o’r strwythur.”

“Ein prif egwyddor fel cymdeithas dai yw gallu cynnig cartrefi o safon yng nghymunedau gwledig gogledd Cymru. Ond fel sefydliad mae’n golygu mwy na gosod brics a morter yn unig. Rydym mor falch o waith Angela, ac wrth ein bodd bod tai yn ymddangos yn nyluniad y Goron am y tro cyntaf yn hanes yr Eisteddfod,” dywedodd Dafydd Lewis.

Yn ail haen y Goron ceir trionglau – siâp sydd â chryfder naturiol – fel toeau i’r tai, yn cefnogi strwythurau yn erbyn pwysau ochrol, ac yn cynrychioli cynaliadwyedd yr ardal. Ac i goroni pob pinacl mae pêl gopr, un o nodweddion amlwg gwaith Angela fel gemydd proffesiynol.

Tarddodd y copr o hen fwynfeydd copr y Gogarth, Llandudno, ac fe gyflwynwyd ciwb 2cm o gopr llachar pur i’r Eisteddfod er mwyn galluogi Angela i’w ddefnyddio yn addurn i’r Goron.

Sir Conwy, y dyffryn gwledig a’r arfordir poblog yw ysbrydoliaeth y drydedd haen. Dŵr yw’r llewyrch sy’n llifo drwy’r ardaloedd o’r mynyddoedd i lawr y dyffryn ac i’r môr drwy Afon Conwy: daw â’i faeth fel cynhwysydd hanfodol i greu cymuned, amgylchedd a thirwedd lewyrchus, ac i sicrhau cynefin cadarn i ddyn ac anifail. Felly, llif y dŵr a welir yn yr haen olaf, yn fwa meddal llyfn i gyfleu symudiad y llif. Ac ar ei hyd, mae dafnau o ddŵr disglair wedi’u creu o garreg topas glas - lliw arwyddocaol gan ei fod yn efelychu lliwiau brand Grŵp Cynefin ei hun.

Nod Cyfrin Gorsedd y Beirdd sydd i’w weld ar flaen y Goron, o dan brif siâp triongl to’r tŷ, sydd wedi’i osod yno i’w amddiffyn. Ar waelod y goron, ysgathrwyd Eisteddfod Genedlaethol Sir Conwy 2019.

Cyflwynir y Goron am ddilyniant o gerddi heb fod mewn cynghanedd, a heb fod dros 250 o linellau, ar y pwnc Cilfachau. Y beirniaid yw Manon Rhys, Ceri Wyn Jones a Cen Williams. Rhoddir y wobr ariannol gan John Arthur a Margaret Glyn Jones a’r teulu, Llanrwst.

Meddai Dafydd Lewis: “Fel gyda phob Eisteddfod ein dymuniad fydd gweld bardd buddugol yn gwisgo’r goron yn y seremoni Coroni ddydd Llun 5 Awst am 16.30 yn Nyffryn Conwy. Diolch i bawb fu’n rhan o’r holl waith paratoi.”


Yn ôl i'r rhestr